U bent hier

Werken aan Voeding

Er bestaat een duidelijke relatie tussen eetgewoonten en het aanbod van voeding. Wanneer scholen een gezond voedingsaanbod hebben, dan stimuleren en bevorderen ze hiermee gezond eetgedrag van leerlingen.

Om de effectiviteit van de activiteiten die u op het thema Voeding gaat uitvoeren te vergroten, is het belangrijk om voor dit thema te werken via de volgende pijlers:

  1. Gezondheidseducatie
  2. Fysieke en sociale omgeving
  3. Signaleren
  4. Beleid

Voor ieder van deze pijlers van de Gezonde School vindt u hieronder een beschrijving. Wilt u voor het thema Voeding laten zien dat u voldoet aan al deze pijlers en daarmee ‘integraal’ werkt aan gezondheidsbevordering, dan kunt u het themacertificaat Voeding van het vignet Gezonde School aanvragen.

1. Gezondheidseducatie

Criteria om het vignet te behalen

• Voeding maakt structureel* deel uit van het curriculum. De school maakt daarvoor gebruik van het lesprogramma 'Weet Wat Je Eet', 'DOiT' of 'Krachtvoer'. Voor alle niveaus binnen de school geldt dat aan dit criterium voldaan moet worden. Een lesprogramma moet bijvoorbeeld zowel in de VMBO als de HAVO/VWO klassen gegeven worden. Als de school kiest voor een ander lespakket over voeding, dan wordt de inhoud ervan apart beoordeeld aan de hand van de criteria op deze checklist. De criteria zijn gebaseerd op de doorlopende leerlijn. Deze is getoetst bij experts uit het veld van leerplanontwikkeling: van de PO-VO en MBO Raad tot aan lesmethode-ontwikkelaars. 
 

Kijk eerst zelf of jullie lespakket voldoet aan de criteria. Vul hiervoor de checklist in. Zo ja, geef in de aanvraag als antwoord dan ‘Ja anders namelijk’ en upload alle uitleg over de lesmethode, alle lesmaterialen en/of docentenhandleidingen. Voor praktijkscholen en vso geldt dat de lespakketten voor primair onderwijs (’Smaaklessen’, ’Lekker Fit!’ of ’Ik eet het beter’) ook goedgekeurd worden. 
 

* Met structureel wordt bedoeld dat de school gedurende meerdere jaren een lesaanbod/lespakket voor het thema voeding uitvoert. Als een school dit jaar is begonnen met een lespakket en duidelijk de intentie heeft hiermee te blijven werken, is dat ook voldoende. Wanneer het duidelijk is dat er eenmalig in het kader van een project lessen worden gegeven is dit onvoldoende.

Tips

  • Het Voedingscentrum ontwikkelde een doorlopende leerlijn. Deze leerlijn geeft inzicht in te ontwikkelen kennis, houding en vaardigheden op het vlak van gezond en duurzaam eten voor 4-18 jarigen. 
  • Het thema Voeding biedt talloze activiteiten/ lespakketten voor scholen. Ga naar de zoektool met Gezonde School-activiteiten voor diverse lesprogramma's. Hiervan stelden professionals uit de praktijk vast dat ze voldoen aan kwaliteitscriteria. (N.B. Om het themacertificaat Voeding te behalen, gelden hierboven genoemde criteria voor gezondheidseducatie).
  • Heeft de school kooklessen? Besteed ook daar aandacht aan gezonde voeding.

2. Fysieke en sociale omgeving

1.Fysieke omgeving

De school kan gezonde keuzes faciliteren door de schoolomgeving zo in te richten dat het gezond eten en drinken stimuleert. De betrokkenheid van directie, onderwijzend personeel en ouderraad / medezeggenschapsraad is belangrijk bij het invoeren en doen slagen van voedingsbeleid. 

Criteria om het vignet te behalen

  • Het aanbod in de schoolkantine (balieverkoop en automaten) voldoet minimaal aan niveau zilver volgens de Richtlijnen Gezondere Kantines van het Voedingscentrum. Een gezonde schoolkantine volgens de Richtlijnen Gezondere Kantines is een kalenderjaar geldig. De beoordeling van het aanbod in de schoolkantine wordt gebaseerd op zelfgerapporteerde gegevens aangeleverd door de school, namelijk de uitslag van de Kantinescan en foto’s op basis van foto-instructie. Het is ook van belang dat de Schoolkantine Brigade de school in het verleden bezocht heeft. Als dit nog niet is gebeurd, zal de Schoolkantine Brigade alsnog bij u langskomen.  Wanneer uw schoollocatie minder dan een half jaar geleden de zilveren of gouden Schoolkantine Schaal van het Voedingscentrum heeft ontvangen, hoeven jullie alleen de datum van ontvangst van deze Schoolkantine Schaal in te vullen. Ga naar de website van de Gezonde Schoolkantine van het Voedingscentrum voor meer informatie over de Richtlijnen Gezondere Kantines en de Schoolkantine Brigade. 
  • De school stimuleert leerlingen en personeel water te drinken en kunnen daarom eenvoudig zelf water tappen bij een hygiënische watertap, buiten de toiletruimte. Dit kan een gewone kraan zijn, of bijvoorbeeld een waterkoeler die aangesloten is op de waterleiding. Upload ook een duidelijke foto van de watertap waarop zichtbaar is dat deze op een centraal punt staat.

Tips

Voor het programma De Gezonde Schoolkantine kunt u ondersteuning krijgen van de Schoolkantine Brigade. Scholen, kantinebeheerders, GGD’en en marktpartijen kunnen altijd een beroep doen op de Schoolkantine Brigade. Bel of mail de Schoolkantine Brigade!
Verkoop geen energiedrankjes in de schoolkantine en (frisdrank)automaten. 

 

2.Sociale omgeving

Criterium om het vignet te behalen

Het is belangrijk dat het voedingsbeleid voor ouders gemakkelijk is in te kijken. Plaats het daarom duidelijk op de website van de school en/ of in de schoolgids. Informeer ouders ook regelmatig over nieuws rondom de Gezonde School(kantine), bijvoorbeeld via de website van de school, ouderavonden en nieuwsbrieven. 

 

Tip

Geef als docent het goede voorbeeld door zelf ook groente en fruit, en volkorenbrood te eten, geen met suiker gezoete dranken of vruchtensap te drinken en geen snoep- of koektrommel in de klas of tijdens vergaderingen neer te zetten en je gebit goed te verzorgen.

3. Signaleren

Criteria om het vignet te behalen

  • De school heeft inzicht in de voedingsgewoonten en het gewicht van de leerlingen. Denk aan de inzet van de Jeugdgezondheidszorg in het tweede leerjaar en het gebruik van vragenlijsten van de GGD, zoals de EMOVO. 
  • De school signaleert zelf ook bij alle leerlingen of er eventueel voeding gerelateerde problemen zouden kunnen spelen. De school heeft hiervoor een signalerings-, zorg- en verwijsstructuur rond vragen en problemen over voeding en gewicht. Denk aan ZAT-teams, docenten, zorgcoördinatoren, mentoren, vertrouwenspersonen en schoolmaatschappelijk werkers.

4. Beleid

De meeste winst valt te behalen door duidelijke afspraken te maken en vast te leggen in beleid.
Hierdoor verzekert de school zich van een blijvende en structurele aandacht voor een gezond aanbod in de schoolkantine. 

 

Criterium om het vignet te behalen

De school voert een actief beleid ten aanzien van gezonde voeding. Dit houdt in dat er op papier beschreven is welk beleid gehanteerd wordt om een gezond aanbod in de schoolkantine op minimaal niveau Zilver volgens de Richtlijnen Gezondere Kantines van het Voedingscentrum te garanderen. Ook is in dit beleid beschreven hoe de school hier op toeziet, dus duidelijk laat zien hoe zij er ook op lange termijn voor zorgt dat de schoolkantine gezond blijft. Dit is ook van belang vanwege het feit dat vanaf 2017 uitsluitend nog Richtlijnen Gezondere Kantines gelden. De (oude) Richtlijnen Gezonde Schoolkantine komen dan volledig te vervallen. 

 

Het is belangrijk dat het voedingsbeleid voor ouders gemakkelijk is in te kijken. Plaats het daarom bijvoorbeeld op de website van de school of in de schoolgids. Informeer ouders regelmatig over nieuws rondom de Gezonde School(kantine), bijvoorbeeld via de website van de school, ouderavonden en nieuwsbrieven.

 

Tip

Op de website van het Voedingscentrum vindt u een voorbeeld voedingsbeleid.

Themacertificaat Voeding aanvragen

Om het themacertificaat Voeding aan te vragen, vult u de vragenlijst in via het online aanvraagsysteem.Afbeelding themacertificaat aanvragen met extrerne link naar mijngezondeschool.nl
Om u voor te bereiden op de gestelde vragen, kunt u de vragenlijst in pdf-versie alvast inzien. 

Na het behalen van minimaal één themacertificaat mag uw schoollocatie zich een Gezonde School noemen. Lees meer informatie over het vignet Gezonde School en bekijk het instructiefilmpje over het aanvraagproces.

Vraag het themacertificaat aan

De erkende Gezonde School-activiteiten en lespakketten vindt u in de zoektool met Gezonde School-activiteiten

Vignet voor alle locaties Het Hooghuis

Het Hooghuis in Oss werkt structureel aan gezondheid volgens de landelijke richtlijnen van de Gezonde School. Alle negen locaties hebben het landelijke vignet Gezonde School, themacertificaat Voeding, behaald! Een resultaat waar ze terecht trots op zijn.

Gezonde Kantine voor en door leerlingen

Het AOC Oost in Almelo heeft een Gezonde Schoolkantine waar ze hun eigen producten verwerken en waarbij diverse afdelingen worden betrokken.

Meer informatie​

Ondersteuning 

De Gezonde School-adviseur van uw regionale GGD kan u helpen bij de uitvoering van activiteiten rond het thema Voeding.

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer