U bent hier

Werken aan Bewegen en sport

Binnen dit thema gaat het om stimuleren van een actieve leefstijl onder leerlingen. Denk hierbij aan het geven van kwalitatief goede lessen Lichamelijke Opvoeding en extra aandacht voor inactieve leerlingen. Maar ook het aanbieden van een breed en gevarieerd aanbod van tussen- en naschoolse sport- en bewegingsactiviteiten in samenwerking met buitenschoolse beweeg- en sportaanbieders hoort bij (het stimuleren van) bewegen en sporten in en rondom de school.

Om de effectiviteit van de activiteiten op het thema bewegen en sport te vergroten is het belangrijk aan de volgende pijlers te werken:

  1. Gezondheidseducatie
  2. Fysieke en sociale omgeving
  3. Signaleren 
  4. Beleid

Voor ieder van deze pijlers van de Gezonde School vindt u hieronder een beschrijving. Wilt u voor het thema laten zien dat u voldoet aan al deze pijlers en daarmee ‘integraal’ werkt aan gezondheidsbevordering, dan kunt u het themacertificaat Bewegen en sport van het vignet Gezonde School aanvragen.

1. Gezondheidseducatie

Leerlingen die sporten en bewegen voelen zich gezonder, fitter en hebben minder last van stress. Lichaamsbeweging heeft daarnaast een positieve invloed op hun zelfontplooiing: ze ontwikkelen zelfvertrouwen, doen vaker aan zelfreflectie, leren omgaan met winst en verlies en leren verschillende vaardigheden. Omdat leerlingen juist op deze leeftijd minder prioriteit aan sport en bewegen geven is een gevarieerd beweeg- en sportaanbod op en rondom school van groot belang.

 

Criteria om het vignet te behalen

  • De school heeft een vakwerkplan voor het vak Lichamelijke Opvoeding.
  • De school organiseert minimaal 1 keer per jaar een sportdag voor de leerlingen (met uitzondering van de eindexamenklassen).
  • Er is een structureel (gemiddeld tenminste 1 keer per maand) aanbod van beweeg- en sportactiviteiten buiten lestijd.

Tips

  • Zorg voor enthousiaste vakbekwame leerkrachten voor de lessen lichamelijke opvoeding die werken aan de hand van een gestructureerd vakwerkplan.
  • Laat leerlingen via een structureel naschools beweeg- en sportaanbod kennismaken met verschillende beweeg- en sportactiviteiten. Zo ontdekken ze waar hun interesse ligt en wat bij hen past. Zoek hierbij samenwerking met de lokale sportclubs!
  • In de database van Gezonde School vindt u talloze activiteiten/ lespakketten. Ga naar de zoektool met Gezonde School-activiteiten. Professionals uit de praktijk stelden vast dat ze voldoen aan kwaliteitscriteria.
  • Doe mee aan interscolaire schoolsporttoernooien en betrek de leerlingen bij de organisatie en/of begeleiding van de sportactiviteiten.

Wat kunnen leerlingen op hun leeftijd?

Het leerplankader Sport, bewegen en een gezonde leefstijl beschrijft voor diverse gezondheidsthema's wat leerlingen moeten weten, kunnen en doen. Gebruik dit leerplankader om uw eigen leerplan te structureren en daar keuzes in te maken. En om te zien wat leerlingen moeten kunnen en weten op hun leeftijd rond het thema bewegen en sport.

2. Fysieke en sociale omgeving

De school biedt een veilig fysieke en sociale (pedagogische) schoolomgeving. Medewerkers en leerlingen gaan op een positieve manier met elkaar om en de fysieke schoolomgeving bevordert gezond gedrag. Om dit te bereiken moeten scholen samenwerken met andere beweeg- en sportaanbieders. Hiermee ontstaat een bredere kennismaking met sport en de clubs in de omgeving van de leerling.

 

1. Fysieke omgeving

Gezonde Schoolpleinen

Op een Gezond Schoolplein krijgen leerlingen de ruimte om te bewegen in een uitdagende, groene en rookvrije omgeving. Dat is belangrijk voor een gezonde ontwikkeling. Een Gezond Schoolplein stimuleert het bewegen en leert over het belang van de natuur, tijdens én na schooltijd. Dit heeft een positief effect op het concentratievermogen en de leerprestaties. U kunt zelf aan de slag met de toolkit Gezonde Schoolpleinen.

 

Criterium om het vignet te behalen

Zowel in de lessen Lichamelijke Opvoeding als bij het naschoolse beweeg- en sportaanbod is het belangrijk dat de school samenwerkt met meerdere beweeg- en sportaanbieders (bijv. sportclubs en gemeentelijke instanties). De leerkracht Lichamelijke Opvoeding en de buurtsportcoach/combinatiefunctionaris kunnen hierin een verbindende rol spelen.

 

2. Sociale omgeving/ouderbetrokkenheid

Samenwerking met ouders vergemakkelijkt het uitvoeren van Gezonde School-activiteiten en maakt deze ook effectiever. Ouderbetrokkenheid kan op verschillende manieren: van ouders informeren over het beweeg -en sportaanbod tot ouders als vrijwilligers (extra handen) betrekken bij school. Ga daarom eerst na of u aan de slag wilt met:

  • informatievoorziening: informeren is hier de insteek. Denk aan een voorlichtingsavond of het versturen van informatiebrieven.
  • opvoedondersteuning: ondersteuning van ouders bij de opvoeding. Denk aan het bieden van handvatten om  bewegen en sport bij hun kind te stimuleren.
  • ouderparticipatie: ouders krijgen een actieve rol bij de uitvoering van (het stimuleren van) bewegen en sport. Zoals een rol bij begeleiding van georganiseerde activiteiten of het zelf verzorgen van een naschools beweeg- en sportaanbod..

Meer uitleg over deze vormen staan in de factsheet ouderbetrokkenheid van het programma sport en bewegen in de buurt en op de website Allesoversport.nl onder het onderwerp ‘ouderbetrokkenheid’.

3. Signaleren

De leraar Lichamelijke Opvoeding heeft een belangrijke signaleringsfunctie. Bij leerlingen die motorisch zwak of zeer talentvol zijn, is het goed om ervoor te kiezen hen extra aandacht te geven, specifieke hulp te bieden en/of gericht door te verwijzen.

Kijk naar samenwerking met andere partijen om periodiek onderzoek te doen naar bijvoorbeeld sportdeelname, gewicht/lengte/BMI of motorische vaardigheden. Aan de hand van de resultaten kan een doelgericht programma opgezet worden.

4. Beleid

Het is belangrijk dat de leerlingen voldoende lessen Lichamelijke Opvoeding (LO) rijgen. Geef Bewegen en Sport daarom een structurele plek in het beleid van uw school. Bijvoorbeeld in een projectplan, schoolwerkplan, schoolgids, jaarkalender of meerjarenbeleidsplan. Beschrijf het aanbod aan activiteiten en met welke partijen u daarin samenwerkt. Vermeld de regels en afspraken die u hebt gemaakt binnen de school en met ouders.

 

Tips

  • Profileren als sportactieve school: Het staat scholen natuurlijk vrij om meer lessen LO aan te bieden en zich hiermee te profileren.
  • Wijs binnen het taakbeleid uren en financiële middelen toe om de beweeg- en sportactiviteiten te organiseren.
  • Denk eens aan het invoeren van sportklassen en/of het aanbieden van de keuzevakken BSM, LO-2 of SDV.

Criteria om het vignet te behalen

De school voldoet aan de Beleidslijn van de onderwijsinspectie (september 2014) op grond van het amendement uit 2006 met betrekking tot het (minimaal) aantal lessen Lichamelijke Opvoeding. Hierin staat dat een leerling over zijn hele schoolcarrière over alle leerjaren verdeeld respectievelijk minimaal 2 (vwo), 2,2 (havo) of 2,5 (vmbo) lesuren van 50 minuten Lichamelijke Opvoeding moet krijgen.

Themacertificaat Bewegen en sport aanvragen

Om het themacertificaat Bewegen en sport aan te vragen, vult u de vragenlijst in via het online aanvraagsysteem.
Om u voor te bereiden op de gestelde vragen, kunt u hier de vragenlijst in pdf-versie alvast inzien. 

Na het behalen van minimaal één themacertificaat mag uw schoollocatie zich een Gezonde School noemen. Lees meer informatie over het vignet Gezonde School en bekijk het instructiefilmpje over het aanvraagproces.

Vraag het themacertificaat aan

De erkende Gezonde School-activiteiten en lespakketten vindt u in de zoektool met Gezonde School-activiteiten

Voorbeeld: Verkiezing sportiefste vo school

Om de twee jaar organiseert de KVLO in samenwerking met het NOC*NSF de verkiezing van de sportiefste VO school van Nederland. Vijf scholen worden genomineerd voor de finale. Alle vijf de scholen voeren  een vooruitstrevend beleid op het gebied van bewegen en sport in en rondom de school en vervullen een voorbeeldfunctie voor andere scholen.  

Voorbeeld: Olympic Moves

Olympic Moves is de grootste schoolsportcompetitie van Nederland waar scholieren het in meer dan 16 verschillende sporten het tegen elkaar opnemen. Na de regionale voorrondes/regiofinales gaan de winnaars door naar de landelijke finaledag in Amsterdam waar er gestreden wordt om het Nederlands kampioenschap voor scholen/scholieren.  

Meer informatie

Ondersteuning

De Gezonde School-adviseur van uw regionale GGD kan u helpen bij de uitvoering van activiteiten rond het thema Bewegen en Sport.

Ook gevonden

Afdrukken:

Via printer